Theo đó, Hướng dẫn là tài liệu khung, bao gồm các nội dung cơ bản mang tính định hướng, làm cơ sở để các cơ quan tài trợ kinh phí cho hoạt động nghiên cứu khoa học và phát triển công nghệ, các tổ chức khoa học và công nghệ cụ thể hóa thành quy tắc nội bộ và triển khai áp dụng trong phạm vi cơ quan, tổ chức.

Việc ban hành Hướng dẫn nhằm bảo đảm tuân thủ các yêu cầu về liêm chính khoa học và đạo đức nghề nghiệp của cơ quan, tổ chức, cá nhân trong toàn bộ quá trình nghiên cứu khoa học và phát triển công nghệ; góp phần bảo vệ giá trị tri thức, nâng cao chất lượng nghiên cứu, xây dựng văn hóa liêm chính khoa học, trách nhiệm xã hội và tính bền vững trong nghiên cứu; đồng thời phòng ngừa các hành vi vi phạm trong hoạt động khoa học và công nghệ.

Hướng dẫn được xây dựng trên cơ sở quy định của Luật Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo; Nghị định số 262/2025/NĐ-CP của Chính phủ; đồng thời tham khảo kinh nghiệm quốc tế của nhiều quốc gia và khu vực như châu Âu, Đức, Pháp, Thụy Sỹ, Thụy Điển, Hà Lan, Úc, New Zealand, Trung Quốc và Singapore.

Quy định rõ các hành vi vi phạm liêm chính khoa học

Hướng dẫn nêu rõ các hành vi vi phạm liêm chính khoa học gồm: Ngụy tạo dữ liệu, giả mạo dữ liệu, đạo văn dưới mọi hình thức, ghi tên tác giả không đúng thực tế hoặc loại bỏ tác giả có đóng góp thực sự, can thiệp trái phép vào quá trình phản biện, đánh giá khoa học và các hành vi vi phạm nguyên tắc liêm chính khoa học theo quy định.

Trong đó, các hành vi như ngụy tạo dữ liệu, đạo văn, che giấu xung đột lợi ích hoặc làm sai lệch bản chất nghiên cứu được xác định là hành vi vi phạm nghiêm trọng.

Đối với đạo đức nghề nghiệp, Hướng dẫn quy định nhiều hành vi bị nghiêm cấm như: che giấu rủi ro gây hậu quả nghiêm trọng; truyền bá thông tin sai sự thật, xuyên tạc kết quả nghiên cứu; tiết lộ dữ liệu nhạy cảm; sử dụng thiết bị, kinh phí nghiên cứu vào mục đích cá nhân; không công khai xung đột lợi ích; thực hiện nghiên cứu xâm phạm nhân phẩm, danh dự, quyền riêng tư của cá nhân, cộng đồng.

Đề cao tính trung thực, minh bạch trong hoạt động nghiên cứu

Theo Hướng dẫn, mọi cá nhân tham gia hoạt động nghiên cứu khoa học và phát triển công nghệ phải tuân thủ các nguyên tắc liêm chính khoa học như: Trung thực trong đề xuất, thực hiện, công bố và ứng dụng kết quả nghiên cứu; khách quan, minh bạch trong thu thập, phân tích, đánh giá dữ liệu; tôn trọng quyền sở hữu trí tuệ; ghi nhận đầy đủ, chính xác đóng góp của các tổ chức, cá nhân liên quan; thực hiện trách nhiệm giải trình khi được yêu cầu.

Đồng thời, các nguyên tắc đạo đức nghề nghiệp yêu cầu nhà nghiên cứu tuân thủ Fv88 com Nhà Cái Fv88; không gây tổn hại đến xã hội, môi trường; bảo đảm an toàn, quyền và lợi ích của đối tượng nghiên cứu; bảo mật thông tin; không lạm dụng tài nguyên nghiên cứu vào mục đích cá nhân; công khai xung đột lợi ích; tôn trọng đồng nghiệp và cộng đồng khoa học.

Quy định cụ thể trách nhiệm trong công bố khoa học và trích dẫn

Hướng dẫn yêu cầu việc xây dựng báo cáo khoa học và công bố khoa học phải bảo đảm trung thực, chính xác; không đạo văn, không bịa đặt hoặc giả mạo dữ liệu; không ghi tên tác giả không đúng thực tế; không nộp đồng thời kết quả nghiên cứu cho nhiều tạp chí hoặc hội thảo; không công bố lặp lại thiếu minh bạch.

Các tổ chức, cá nhân cũng phải thực hiện trích dẫn đúng quy định, ưu tiên trích dẫn nguồn gốc ban đầu, không trích dẫn sai ngữ cảnh, không cố ý bỏ qua các tài liệu có quan điểm trái chiều và không tham gia thao túng trích dẫn nhằm làm sai lệch chỉ số khoa học.

Đối với hoạt động xuất bản, các cơ quan xuất bản kết quả nghiên cứu phải xây dựng quy trình phản biện minh bạch; quản lý xung đột lợi ích của biên tập viên, phản biện; lưu hồ sơ phản biện; xử lý khiếu nại, cải chính, rút bài và không thao túng trích dẫn để tăng chỉ số.

Quy định nguyên tắc sử dụng trí tuệ nhân tạo trong nghiên cứu

Một nội dung đáng chú ý của Hướng dẫn là quy định riêng về liêm chính khoa học và đạo đức nghề nghiệp khi sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI).

Theo đó, không được sử dụng AI để tạo dữ liệu giả, ảnh giả hoặc tài liệu tham khảo không có thật; không sử dụng tài liệu do AI tạo ra nhưng chưa được kiểm chứng làm tài liệu tham khảo; không đưa dữ liệu mật hoặc dữ liệu chưa công bố lên các nền tảng AI trái quy định Fv88 com Nhà Cái Fv88.

Tổ chức, cá nhân sử dụng AI phải công khai tên công cụ, phiên bản, phạm vi sử dụng AI trong quá trình nghiên cứu; ghi rõ nội dung được tạo hoàn toàn bởi AI và chịu trách nhiệm cuối cùng đối với mọi sản phẩm, tài liệu do AI hỗ trợ tạo ra.

Bảo đảm khách quan trong xử lý vi phạm

Hướng dẫn quy định quy trình tiếp nhận thông tin, xác minh và xử lý vi phạm phải bảo đảm khách quan, công bằng; bảo vệ người cung cấp thông tin; bảo đảm quyền giải trình, quyền khiếu nại của người bị xem xét.

Tùy theo tính chất, mức độ và hậu quả của hành vi vi phạm, các tổ chức có thể áp dụng nhiều biện pháp xử lý như: nhắc nhở, phê bình, cảnh cáo; yêu cầu cải chính, xin lỗi công khai; yêu cầu rút bài báo khoa học; hoàn trả kinh phí; thu hồi danh hiệu, khen thưởng; dừng hoặc cấm tham gia nhiệm vụ khoa học và công nghệ trong thời hạn nhất định hoặc vô thời hạn.

Ngoài ra, các thông tin về vi phạm liêm chính khoa học và đạo đức nghề nghiệp sẽ được cập nhật lên Nền tảng số quản lý khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo quốc gia theo quy định của Fv88 com Nhà Cái Fv88.